Wat gebeurde er
Een jeugdprofessional van een lokaal team stelt een Verzoek tot Onderzoek (VTO) op richting de Raad voor de Kinderbescherming. De moeder wordt vooraf geïnformeerd dát er een VTO komt, maar krijgt geen gelegenheid om te reageren op de inhoud. Na verzending vraagt de jeugdprofessional per mail toestemming om het VTO te delen met de vader, die op dat moment geen gezag heeft. De moeder geeft aan eerst inhoudelijk te willen reageren. Die reactie wordt niet afgewacht. Het VTO wordt toch gedeeld met de vader. De moeder dient een klacht in.
Beroepscode
Het College stelt vast dat de jeugdprofessional meerdere normen heeft geschonden:
- Artikel 17 (M) Verslaglegging en dossiervorming Betrokkenen moeten de gelegenheid krijgen om te reageren op rapportages en verzoeken die hen direct raken. De jeugdprofessional heeft niet aangetoond dat de moeder die gelegenheid heeft gekregen.
- Artikel 13 (J) Vertrouwelijkheid Informatie over ouders en jeugdigen wordt vertrouwelijk behandeld. Voor het delen van informatie met derden is toestemming nodig van de wettelijk vertegenwoordiger. Een ouder zonder gezag heeft geen actieve informatiepositie. Dat betekent dat delen zonder toestemming niet een afweging is, maar een grens.
- Artikel 4 (D) Vertrouwen in de jeugdhulp Jeugdprofessionals dragen bij aan vertrouwen in de jeugdhulp door zorgvuldig, transparant en toetsbaar te handelen. Toestemming vragen en vervolgens niet afwachten, ondermijnt dat vertrouwen. Het College benadrukt dat spoedeisendheid concreet onderbouwd moet worden. Dat is hier niet gebeurd.
Maatregel
De klacht wordt gedeeltelijk gegrond verklaard. Het College legt een berisping zonder openbaarmaking op. Van belang daarbij: twee van de drie klachtonderdelen zijn gegrond meerdere artikelen van de beroepscode zijn geschonden de professional was zich bewust van het toestemmingsvereiste de moeder kreeg geen reële mogelijkheid om haar zienswijze te geven.
Wat kunnen we hiervan leren
Toestemming is geen formaliteit. Het is een belangrijk onderdeel van professioneel handelen. Tijdsdruk ontslaat je niet van professionele zorgvuldigheid. Ook niet als een Jeugdbeschermingstafel al gepland staat. Ook niet als ketenpartners aandringen. En: als je voelt dat het schuurt, is dat vaak een signaal dat je moet vertragen, niet versnellen.
Persoonlijke noot
Wat mij in deze uitspraak opvalt, is de schijn van zorgvuldigheid. Toestemming wordt gevraagd, maar niet gerespecteerd. Kunnen ouders erop vertrouwen dat wat jij zegt, ook daadwerkelijk gebeurt? Juist daarom is beroepsethische reflectie geen luxe, maar vakmanschap.
Artikel 17 | Inzage in het dossier
Gebruik onderstaande vragen om met dit artikel aan de slag te gaan.
Voor jezelf
Wat vraagt deze norm van jouw handelen in een situatie?
Wat zien anderen in jouw handelen terug waaruit blijkt dat je volgens deze norm hebt gewerkt?
Waaruit blijkt aantoonbaar dat jouw afweging past binnen deze norm?
Wanneer zie je dat je hiernaar gehandeld hebt en wanneer niet?
Voor het team
Hoe laten jullie in de praktijk zien dat deze norm jullie handelen stuurt?
Waar zien jullie de aantoonbare onderbouwing vanuit deze norm terug?
Wat doen jullie als die onderbouwing ontbreekt?
Voor managers / MT
Wat doe jij als een professional zegt "ik deed wat nodig was" maar niet kan onderbouwen waarom?
Hoe weet jij of professionals in jouw team afwegingen maken vanuit de beroepscode, of vanuit intuïtie en gewoonte?
Als een soortgelijke zaak uit jouw team voor de tuchtrecht komt, kunnen zij dan uitleggen én onderbouwen hoe zij vanuit de beroepscode hebben gehandeld?
Tot slot
Wat vraagt dit vanaf nu concreet anders van jouw handelen?
Wat moet vaker expliciet besproken worden?
Wat heb jij nodig om professioneel afwegen, onderbouwen en handelen sterker neer te zetten?
Uit Tucht op Vrijdag
52 tuchtzaken uit de jeugdhulp. Geanalyseerd en gekoppeld aan de beroepscode.
Gratis.
Download hier het gratis TOV boek
Wil je dit met je team? Stuur deze pagina door naar je leidinggevende.